Süresiz Engelli Raporu Hangi Hastalıklara Verilir? 2026 Kapsamlı Rehber

Süresiz engelli raporu, tıbben iyileşme ihtimali bulunmayan kronik, kalıtsal, genetik veya kalıcı sekel bırakan hastalıklara sahip bireylere sağlık kurulu tarafından ömür boyu geçerli olacak şekilde dündenlenen özel bir sağlık kurulu raporudur. Bu rehberde süresiz engelli raporu hangi hastalıklara verilir, hangi kronik hastalıklara sürekli engelli raporu düzenlenir, süreli engelli raporu ne zaman süresize dönüşür, süresiz engelli raporu nasıl alınır ve süresiz engelli raporu ile hangi haklardan faydalanılır; tüm bu soruların detaylı yanıtlarını 2026 yılına güncellenmiş mevzuat bilgileriyle bulacaksınız.

Süresiz Engelli Raporu Nedir?

Süresiz engelli raporu, resmî adıyla sürekli engelli sağlık kurulu raporu, engelli bireyin sağlık durumunun iyileşme veya düzelme ihtimalinin tıbben bulunmadığı durumlarda düzenlenen ve yenileme gerektirmeyen bir belgedir. 20 Şubat 2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ile 20 Şubat 2019 tarihli ÇÖZGER (Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik) kapsamında düzenlenir.

Süresiz engelli sağlık kurulu raporu, süreli raporlardan farklı olarak belirli aralıklarla yenileme zorunluluğu bulunmayan bir belgedir. Bir kişinin süresiz engelli raporu alması, o kişinin hastalığının kalıcı, geri döndürülemez ve kronik olduğunun sağlık kurulu tarafından resmen tespit edildiği anlamına gelir.

Süreli ve Süresiz Engelli Raporu Arasındaki Fark

Engelli sağlık kurulu raporları, geçerlilik süresi bakımından ikiye ayrılır: süreli engelli raporu ve süresiz engelli raporu. Bu iki rapor türü arasındaki temel fark, hastalığın iyileşme potansiyeline dayanır.

Süreli engelli raporu, hastalığın zamanla iyileşebileceği, tedavi ile düzelebileceği veya seyrinin değişebileceği durumlarda düzenlenir. Süreli raporlar genellikle 6 ay, 1 yıl, 2 yıl veya 5 yıl süreyle geçerli olarak verilir. Süreli engelli raporunun geçerlilik süresinin bitmesine 6 ay kala rapor yenileme başvurusu yapılabilir; yönetmeliğin 14. maddesi bu düzenlemeyi hükme bağlamıştır.

Süresiz engelli raporu ise kalıcı, kronik, kalıtsal veya genetik hastalıklara verilir ve ömür boyu geçerlidir. Süresiz raporun taşıyıcısı, herhangi bir yenileme işlemi yapmadan engelli haklarından ömür boyu yararlanabilir.

Süreli engelli raporundaki kritik detay şudur: aynı raporda birden fazla hastalık varsa ve bu hastalıklardan yalnızca birinin bile iyileşme veya kontrol ihtimali bulunuyorsa, tüm rapor süreli olarak düzenlenir. Süresiz engelli sağlık kurulu raporu almak için raporda yer alan her hastalığın kronik ve kalıcı olması gerekir.

Süresiz Engelli Raporu Hangi Hastalıklara Verilir? (Kapsamlı Liste)

Süresiz engelli sağlık kurulu raporu verilen hastalıklar, iyileşme ihtimali olmayan, kalıcı sekel bırakan ve ömür boyu bireyin yaşamını etkileyen rahatsızlıklardır. Aşağıda süresiz engelli raporu düzenlenmesi en muhtemel hastalık kategorileri yer almaktadır.

1. Nörolojik ve Nörodejeneratif Hastalıklar

Nörolojik kronik hastalıklar, süresiz engelli raporu verilen en yaygın hastalık gruplandırından biridir. Bu kategorideki hastalıklar genellikle merkezi sinir sistemini etkileyen, ilerleyici ve kalıcı hasar bırakan durumlardır:

• Multipl Skleroz (MS Hastalığı) — İlerleyici seyir izleyen otoimmün nörolojik hastalık
• Amyotrophic Lateral Sclerosis (ALS) — Motor nöron hastalığı
• Alzheimer Hastalığı — İlerleyici demans türü
• Parkinson Hastalığı — Kronik nörolojik hareket bozukluğu
• Serebral Palsi (CP) — Doğumsal beyin hasarına bağlı motor bozukluk
• Epilepsi (ilaca dirençli formlar) — Kontrolsüz nöbet geçirilen kronik formlar
• Felç (kalıcı hemipleji, parapleji, tetrapleji) — İnme sonrası kalıcı motor kayıp
• Beyin travmasına bağlı kalıcı sekeller
• Demans türleri — Vasküler demans, frontotemporal demans

2. Onkolojik (Kanser) Hastalıklar

Kanser hastalıklarında süresiz engelli raporu, kanserin evresine, tedaviye yanıtına ve organ hasarı derecesine göre düzenlenir. İleri evre kanserler, metastaz yapmış kanserler ve tedaviye rağmen kalıcı sekel bırakan kanserler için genellikle süresiz rapor verilir. Süresiz rapor kapsamına girebilecek onkolojik durumlar:

• Metastaz yapmış (yayılmış) kanser türleri
• İleri evre akciğer, mide, karaciğer, pankreas kanseri
• Larenks (gırtlak) kanseri sonrası total larenjektomi geçiren hastalar
• Baş ve boyun kanserleri sonrası kalıcı sekel bırakan durumlar
• Kalıcı stoma (kolostomi, ileostomi, ürostomi) taşıyıcılığı
• Kemik iliği transplantasyonu sonrası kalıcı komplikasyon yaşayanlar

3. Genetik ve Kalıtsal Hastalıklar

Genetik ve kalıtsal hastalıklar, doğuştan gelen ve tedavisi mümkün olmayan yapıda oldukları için doğrudan süresiz engelli raporu kapsamına girer:

• Down Sendromu (Trizomi 21)
• Turner Sendromu
• Klinefelter Sendromu
• Prader-Willi Sendromu
• Kistik Fibrozis
• Duchenne ve Becker Musküler Distrofi
• Talasemi Major (Akdeniz Anemisi)
• Orak Hücre Anemisi
• Hemofili A ve B
• Fenilketonüri (PKU)
• Otizm Spektrum Bozukluğu (durumun şiddetine göre)
• Zihinsel Yetersizlik / Mental Retardasyon (IQ düzeyine göre)

4. Kalp ve Damar Sistemi Hastalıkları

Kalıcı sekel bırakan kardiyovasküler hastalıklar için süresiz engelli raporu düzenlenir:

• Konjenital (doğumsal) kalp hastalıkları
• Ağır kalp yetmezliği (NYHA Sınıf III-IV)
• Kalp transplantasyonu geçirmiş hastalar
• Ağır kapak hastalıkları
• Ağır aritmi ve kalıcı pacemaker takılmış hastalar
• Serebrovasküler olay (inme) sonrası kalıcı nörolojik defisit

5. Solunum Sistemi Hastalıkları

Kronik solunum yolu hastalıklarının ileri evreleri süresiz engelli raporu kapsamındadır:

• Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı (KOAH) ileri evre
• Sürekli oksijen bağımlılığı olan hastalar
• Pulmoner fibrozis
• Akciğer transplantasyonu sonrası kalıcı komplikasyon
• Ağır kistik fibrozis

6. Kronik Böbrek ve İç Organ Hastalıkları

Böbrek ve iç organları etkileyen kronik hastalıklar, süresiz engelli raporu düzenlenmesinde önemli bir grubu oluşturur:

• Kronik Böbrek Yetmezliği (KBY) — hemodiyaliz veya periton diyalizine giren hastalar
• Böbrek transplantasyonu geçirmiş hastalar
• Kronik karaciğer yetmezliği (siroz ileri evre)
• Karaciğer transplantasyonu sonrası kalıcı sekel
• Wilson Hastalığı
• Ağır Crohn Hastalığı ve Ülseratif Kolit (kalıcı organ hasarıyla)

7. Duyu Organları Kaybı

Kalıcı görme ve işitme kayıpları, süresiz engelli raporu kapsamına giren önemli gruplardır:

• Bilateral (iki taraflı) tam körlük
• Ağır görme kaybı (yasal körlük düzeyinde)
• Doğuştan sağırlık
• Bilateral tam işitme kaybı
• Retinitis Pigmentoza
• Konjenital katarakt sonrası kalıcı görme kaybı

8. Kas-İskelet Sistemi ve Ortopedik Kalıcı Hasarlar

Kalıcı motor kayıpla sonuçlanan ortopedik durumlar süresiz rapor kapsamındadır:

• Amputasyonlar (uzuv kayıpları) — kol, bacak, el, ayak veya parmak kayıpları
• Spina Bifida
• Osteogenezis İmperfekta (kırılgan kemik hastalığı)
• Ağır skolyoz ve kifoz
• İlerlemiş Ankilozan Spondilit
• Total kalça veya diz protezi sonrası kalıcı fonksiyon kaybı

9. Endokrin ve Metabolik Hastalıklar

Bazı endokrin hastalıkların ileri komplikasyonları süresiz engelli raporu almayı gerektirebilir:

• Tip 1 Diyabet ile komplikasyon gelişmiş hastalar (retinopati, nefropati, nöropati)
• Konjenital hipotiroidizm
• Ağır hipofiz yetmezlikleri
• Adrenal yetmezlikler (Addison Hastalığı)

10. Otoimmün ve Romatolojik Hastalıklar

İleri evre otoimmün hastalıklar süresiz engelli raporu kapsamına girebilir:

• Sistemik Lupus Eritematozus (SLE) — organ tutulumlu
• Romatoid Artrit (RA) — ileri deformite ile seyreden
• Skleroderma (Sistemik Skleroz)
• Behçet Hastalığı — göz veya nörolojik tutulumla

11. Psikiyatrik Hastalıklar

Bazı ağır psikiyatrik hastalıklar, ilerleyici seyir ve tedaviye dirençli formlarında süresiz engelli raporu kapsamına girer:

• Şizofreni
• Bipolar Bozukluk — tedaviye dirençli formlar
• Ağır zihinsel yetersizlik
• İleri evre bunama (demans)

Süreli Engelli Raporu Süresize Nasıl Dönüşür?

Süreli engelli raporu almış bir bireyin raporu, belirli koşulların gerçekleşmesi durumunda süresiz rapora dönüştürülebilir. Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'e göre, süreli engelli raporu düzenlenen bireyler, rapor süresinin dolmasına 6 ay kala yeniden başvuru yapabilir.

Süreli raporun süresize dönüşmesi için aşağıdaki koşullardan birinin sağlanması beklenir: hastalığın klinik olarak kronikleştiğinin ve iyileşme ihtimalinin ortadan kalktığının tespit edilmesi, ard arda yapılan 3 kontrol süresinde de aynı düzeyde engellilik devam ediyorsa raporun süresize dönüştürülmesi ve tedaviye rağmen hastalığın stabil seyrettiğinin hastane heyeti tarafından belgelenmesi.

Uygulamada süreli rapor almış bir kişi, üçüncü kontrol muayenesinde hastalığının aynı seviyede devam ettiği tespit edildiğinde sağlık kurulu tarafından süresiz rapora hak kazanabilir. Bu süreç genellikle 6-10 yıllık bir süreyi kapsar.

Engelli Oranı Nasıl Hesaplanır? (Balthazard Formülü)

Engelli oranı hesaplaması, Türkiye'de Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'in Ek-2'sinde yer alan Hastalık Oranları Cetveli esas alınarak yapılır. Bir bireyde birden fazla hastalık bulunduğunda, oranlar doğrudan toplanmaz; bunun yerine Balthazard Formülü kullanılır.

Balthazard Formülü şu şekilde uygulanır: En yüksek engel oranı A olarak alınır. İkinci hastalığın oranı B olarak belirlenir. Formül: Yeni Oran = A + [(100 - A) × B / 100] şeklinde hesaplanır.

Örnek hesaplama — Bir kişinin kanserden %50, görme bozukluğundan %30 engeli varsa: A = 50, B = 30 olarak alınır. Sonuç: 50 + [(100-50) × 30 / 100] = 50 + 15 = %65 engel oranı elde edilir.

Türkiye'de engelli oran kategorileri şu şekilde belirlenmiştir:

• %40 - %49 arası → Hafif engelli (3. derece)
• %50 - %69 arası → Orta düzey engelli (2. derece)
• %70 - %89 arası → Ağır engelli (1. derece)
• %90 ve üzeri → Tam bağımlı engelli (özel ihtiyaç grubu)

Ancak SGK maluliyet tespiti açısından durum farklıdır. 1 Ekim 2008 öncesi sigorta girişi olanlar için Balthazard Formülü uygulanır. 1 Ekim 2008 ve sonrası sigorta girişi olanlar için ise 28 Eylül 2021 tarihli Maluliyet Tespiti Yönetmeliği gereği Balthazard uygulanmaz ve en büyük tek hastalık oranı esas alınır.

Süresiz Engelli Raporu Nasıl Alınır? (Adım Adım 2026)

Süresiz engelli sağlık kurulu raporu alma süreci, Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş sağlık kuruluşları aracılığıyla yürütülür. 2026 yılı itibarıyla süresiz engelli raporu alma adımları şu şekildedir:

Adım 1 — Yetkili hastane belirleme: Rapor sadece Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş devlet hastaneleri, üniversite hastaneleri ve bazı özel hastaneler tarafından düzenlenir. Yetkili hastaneler listesine il sağlık müdürlüğü web sitelerinden ulaşılabilir.

Adım 2 — Randevu alma: MHRS (Merkezi Hekim Randevu Sistemi) üzerinden veya ALO 182 hattı aranarak "Engelli Sağlık Kurulu" randevusu alınır.

Adım 3 — Başvuru dilekçesi: Hastaneye başvururken engelli sağlık kurulu raporu talep dilekçesi, T.C. kimlik kartı ve varsa önceki tıbbi belgeler ile gidilir.

Adım 4 — Poliklinik muayeneleri: Kişi, hastanenin heyet doktoru koordinasyonunda hastalığıyla ilgili tüm branşlarda muayene edilir. Genellikle iç hastalıkları, nöroloji, ortopedi, göz, KBB, psikiyatri, kardiyoloji, fizik tedavi gibi branşlar dahil olur.

Adım 5 — Tetkikler: Sağlık kurulu, gerekli görürse kan tahlili, görüntüleme (MR, BT, röntgen), EKG, EMG, işitme testi, göz testi gibi tetkikler ister.

Adım 6 — Sağlık kurulu toplantısı: Tüm branş muayeneleri tamamlandıktan sonra hastanenin sağlık kurulu toplanır ve yönetmelik ekindeki cetvele göre engellilik oranını belirler.

Adım 7 — Raporun düzenlenmesi: Rapor, e-Rapor sistemine kaydedilir ve e-Nabız ile e-Devlet üzerinden görüntülenebilir hale gelir. Rapor numarası olmayan rapor geçersizdir.

Süresiz Engelli Raporu Nereden Alınır?

Süresiz engelli sağlık kurulu raporu, Sağlık Bakanlığı'nca yetki verilmiş aşağıdaki sağlık kuruluşlarından alınabilir:

• Devlet hastaneleri (engelli sağlık kurulu bulunan)
• Eğitim ve Araştırma Hastaneleri
• Üniversite hastaneleri (tıp fakülteleri)
• Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş özel hastaneler

Yetkisiz kuruluşlardan alınan raporlar, resmi işlemlerde geçerli sayılmaz. Bu nedenle rapor almadan önce hastanenin engelli sağlık kurulu yetkisi olup olmadığı mutlaka doğrulanmalıdır.

Süresiz Engelli Raporu ile Hangi Haklardan Faydalanılır?

Süresiz engelli raporu sahipleri, engelli haklarından özel bir yenilemeye gerek kalmadan ömür boyu yararlanabilir. %40 ve üzeri süresiz engelli raporu olan kişiler, aşağıdaki haklardan faydalanır:

• Engelli maaşı (2022 sayılı Kanun kapsamında) — %70 ve üzeri engellilik oranı için
• Engelli yakını maaşı (evde bakım maaşı) — Ağır engelli yakınlarına
• Engelli erken emeklilik hakkı
• Gelir vergisi indirimi (engelli vergi indirimi)
• ÖTV muafiyetli araç alma hakkı — %90 ve üzeri engellilik için
• MTV muafiyeti (Motorlu Taşıtlar Vergisi)
• Engelli kimlik kartı
• Kamu kurumlarında istihdam kolaylığı (EKPSS)
• Ücretsiz toplu taşıma (mavi kart)
• Elektrik ve doğalgaz fatura indirimleri
• Sağlık hizmetlerinde muayene katılım payı muafiyeti (raporda belirtilen hastalık için)
• Emlak vergisi muafiyeti (tek konut için)
• Refakatçi indirimli seyahat hakları

Engelli hakları, engellilik oranına ve rapordaki bulgulara göre farklılık gösterir. Örneğin ÖTV muafiyetli araç alma hakkı için %90 ve üzeri engellilik oranı gerekirken, gelir vergisi indirimi için %40 ve üzeri yeterlidir.

Süresiz Engelli Raporuna İtiraz Nasıl Yapılır?

Süresiz engelli raporundan memnun kalmayan bireyler, raporun düzenlendiği tarihten itibaren 30 gün içinde itiraz hakkını kullanabilir. Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'in 12. maddesi, itiraz sürecini düzenlemiştir.

İtiraz süreci şu şekilde işler: itiraz dilekçesi, bağlı bulunulan il sağlık müdürlüğüne verilir. İl sağlık müdürlüğü, kişiyi başka bir yetkili hastaneye sevk eder. İkinci hastanenin verdiği rapor da farklı sonuç içeriyorsa, dosya hakem hastaneye gönderilir. Hakem hastane raporu kesin sonuçtur ve buna itiraz edilemez.

Süresi geçen itirazlar değerlendirilmez. Bu nedenle raporunuzu elinize aldığınız günden itibaren 30 günlük süreyi kaçırmamak kritik önem taşır.

Süresiz Engelli Raporunun İptali Mümkin mü?

Süresiz engelli sağlık kurulu raporu, prensip olarak ömür boyu geçerli olsa da bazı durumlarda iptal edilebilir. Raporun iptal edilebileceği durumlar şunlardır:

• Sahte belge veya usulsüz işlem tespit edilmesi
• İhbar veya şikayet üzerine yapılan denetimlerde rapor koşullarının ortadan kalktığının tespiti
• Tıbbın ilerlemesiyle yeni tedavi yöntemlerinin ortaya çıkması ve kişinin durumunun düzelmesi
• SGK kontrol muayenesi talebi sonucu farklı bulguların ortaya çıkması

SGK, verdiği maaşın dayanağı olan raporun geçerliliğini denetlemek için 5510 Sayılı Kanun'un 94. maddesi kapsamında kişiyi kontrol muayenesine sevk edebilir. Bu muayenede süresiz raporun bulguları geçerliliğini korumuyorsa rapor iptal edilebilir.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Süresiz engelli raporum var, ÖTV indirimli araç alabilir miyim?

ÖTV muafiyetli araç alma hakkı, süresiz veya süreli rapor türünden bağımsız olarak %90 ve üzeri engellilik oranı gerektirir. Raporunuzda %90 ve üzeri oran belirtilmişse, süresiz olması avantajınıza olur.

Kalp krizi geçirdim, süresiz rapor alabilir miyim?

Kalp krizi (miyokard enfarktüsü) sonrasında kalıcı sekel oluşup oluşmadığına bakılır. Kalp fonksiyonlarında kalıcı yetmezlik gelişmişse süresiz rapor verilebilir; ancak iyileşme ihtimali varsa süreli rapor düzenlenir.

Depresyona süresiz engelli raporu verilir mi?

Depresyon, çoğunlukla tedaviye yanıt veren bir hastalık olduğu için genellikle süreli engelli raporu kapsamına girer. Ancak tedaviye dirençli ağır depresyon vakalarında ve majör depresyon kronikleşmiş formlarında süresiz rapor düzenlenebilir.

Diyabet süresiz engelli raporu almak için yeterli midir?

Tek başına diyabet, süresiz rapor için genellikle yeterli değildir. Ancak diyabetin komplikasyonları (retinopati sonucu görme kaybı, nefropati sonucu böbrek yetmezliği, nöropati, ayak amputasyonu gibi) kalıcı sekel bırakmışsa süresiz rapor alınabilir.

Süresiz engelli raporum var, kontrol muayenesine çağrılır mıyım?

Süresiz raporlarda düzenli kontrol muayenesi zorunluluğu yoktur. Ancak SGK, engelli maaşı veya evde bakım maaşı alan kişileri kontrol muayenesine sevk edebilir. Bu durumda muayeneye katılım zorunludur.

e-Devlet üzerinden engelli raporu görüntülenebilir mi?

Evet, e-Devlet üzerinden "Engelli Sağlık Kurulu Raporu Sorgulama" hizmetiyle raporunuza ulaşabilirsiniz. Ayrıca e-Nabız uygulamasında da rapor bilgileriniz görünür. 2019 öncesi düzenlenen bazı eski süresiz raporlar sistemde görünmeyebilir; bu durumda ilgili hastaneye giderek dijitalleştirilmesini talep edebilirsiniz.

Engelli raporunun yüzdesi zamanla azalabilir mi?

Evet. Tıbbın gelişmesi, yeni tedavi yöntemlerinin bulunması nedeniyle bazı hastalıklar için yönetmelikteki engel oranları güncellenebilir. Ayrıca kişinin durumunda klinik düzelme olması halinde de rapor yüzdesi düşürülebilir.

Devlet hastanesinde engelli raporu ücretli midir?

Devlet hastanelerinde engelli sağlık kurulu raporu, rapor sonucunda %1 ve üzeri engellilik oranı çıkması durumunda ücretsizdir. Ancak rapor sonucu %0 çıkarsa hastane muayene ücretleri talep edilebilir.

Çocuklara süresiz engelli raporu verilir mi?

18 yaş altındaki çocuklar için düzenlenen raporlar, ÇÖZGER (Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Raporu) kapsamındadır. Çocuklara süresiz rapor düzenlenebilir; ancak çocuk 18 yaşını doldurduğunda 3 ay içinde yeniden başvurarak erişkin engelli sağlık kurulu raporu alması gerekir.