Anksiyete Engelli Raporu 2026: Oran, Süreç, Haklar

Anksiyete bozuklukları, aşırı, sürekli ve kontrol edilemeyen kaygı, korku ve endişe ile karakterize; bireyin günlük yaşam işlevselliğini, sosyal ilişkilerini ve mesleki performansını belirgin biçimde bozan kronik seyirli ruhsal hastalıklar grubudur. Sağlık kurulu, anksiyete hastası için düzenlediği engelli raporunda; anksiyete bozukluğunun tipini (yaygın anksiyete bozukluğu, panik bozukluk, sosyal fobi, agorafobi, özgül fobiler, ayrılık anksiyetesi), hastalık süresini, atak sıklığını, atak şiddetini, tedaviye yanıtı, hastane yatış öyküsünü, eşlik eden depresyon ve diğer psikiyatrik bozuklukları, sosyal-mesleki işlevsellik kaybını ve eşlik eden bedensel hastalıkları birlikte değerlendirmektedir.

Bu rehber; anksiyete hastasının engelli raporu alıp alamayacağını, anksiyete bozukluğu tipi ve şiddetine göre rapor oranlarını, sağlanan hakları ve 2026 yılı güncel mevzuatına göre başvuru sürecini kapsamlı biçimde açıklamaktadır.

Anksiyete Bozuklukları Nedir?

Anksiyete bozuklukları (Kaygı Bozuklukları), beyindeki serotonin, noradrenalin, GABA ve glutamat gibi nörotransmitter sistemlerinde dengesizlik sonucu ortaya çıkan; amigdala, hipokampus ve prefrontal korteks arasındaki nöronal devrelerin işlevinde bozulma ile karakterize kronik ruhsal hastalıklardır. Anksiyete bozuklukları, geçici kaygı ve stres tepkilerinden farklı olarak yaşam kalitesini belirgin biçimde bozan ve tıbbi tedavi gerektiren ciddi sağlık sorunlarıdır. Anksiyete bozuklukları başlıca şu tiplere ayrılmaktadır:

• Yaygın anksiyete bozukluğu (YAB) – birçok konuda aşırı, kontrolsüz endişe ve kronik gerginlik ile seyreden en yaygın anksiyete tipi

• Panik bozukluk – ani başlayan, yoğun korku ve bedensel belirtilerle seyreden panik ataklarının tekrarladığı bozukluk

• Agorafobi – açık alanlarda, kalabalıkta veya kaçışın zor olduğu ortamlarda bulunmaktan korkma

• Sosyal anksiyete bozukluğu (sosyal fobi) – sosyal ortamlarda değerlendirilme ve utanç yaşama korkusu

• Özgül fobiler – belirli nesne veya durumlara karşı aşırı korku (yükseklik, kapalı alan, hayvan, iğne, uçuş)

• Ayrılık anksiyetesi bozukluğu – yakın kişilerden ayrılmaya karşı aşırı korku

• Seçici konuşmazlık (mutizm) – belirli sosyal durumlarda konuşamama

• Madde/ilaç kaynaklı anksiyete bozukluğu – kafein, kokain, uyarıcılar veya ilaç yan etkisine bağlı gelişen anksiyete

• Başka bir tıbbi duruma bağlı anksiyete bozukluğu – hipertiroidi, feokromositoma, kardiyak aritmi gibi hastalıklara bağlı anksiyete

• Karışık anksiyete-depresyon bozukluğu – anksiyete ve depresyon belirtilerinin birlikte hafif şiddette bulunduğu tablo

Anksiyete belirtileri üç ana grupta değerlendirilmektedir:

Bilişsel belirtiler:

• Sürekli endişe ve kaygı düşünceleri

• Felaketleştirme (katastrofik düşünce)

• Kontrol kaybı korkusu

• Ölüm korkusu

• Delireceğini düşünme

• Konsantrasyon güçlüğü

• Zihinde boşluk hissi

Bedensel belirtiler:

• Çarpıntı, taşikardi

• Nefes darlığı, boğulma hissi

• Göğüs ağrısı veya sıkışma

• Terleme, titreme

• Baş dönmesi, sersemlik

• Bulantı, karın ağrısı

• Ateş basması veya üşüme

• Uyuşukluk, karıncalanma

• Kas gerginliği ve ağrıları

• Uyku bozukluğu

Davranışsal belirtiler:

• Kaçınma davranışları

• Güvenlik arayışı

• Sürekli yeniden kontrol etme

• Sosyal izolasyon

Sağlık kurulu, anksiyete bozukluğu değerlendirmesinde şu ölçüm ve klinik bulguları temel almaktadır:

• Yapılandırılmış psikiyatrik görüşme

• DSM-5 ve ICD-11 tanı kriterleri

• Hamilton Anksiyete Derecelendirme Ölçeği (HAM-A) – anksiyete şiddeti değerlendirmesi

• Beck Anksiyete Envanteri (BAE)

• GAD-7 (Yaygın Anksiyete Bozukluğu Ölçeği)

• Panik ve Agorafobi Ölçeği (PAS)

• Liebowitz Sosyal Anksiyete Ölçeği (LSAS)

• Penn State Endişe Anketi (PSWQ)

• Global İşlevsellik Değerlendirme Ölçeği (GAF)

• Tiroid fonksiyon testleri (hipertiroidi ayrımı için)

• 24 saatlik idrarda katekolamin (feokromositoma ayrımı için)

• Kardiyak değerlendirme (EKG, EKO)

• Kraniyal MR ve EEG (organik nedenlerin dışlanması için)

Anksiyete Hastası Engelli Raporu Alabilir mi?

Anksiyete hastası, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik kapsamında engelli raporu alma hakkına sahiptir. Ancak sağlık kurulu, anksiyete bozukluğu için verilecek oranı belirlerken; hastalığın şiddeti, süresi, günlük yaşamı etkileme derecesi ve tedaviye yanıtı gibi kriterleri titizlikle değerlendirmektedir. Hafif anksiyete tabloları genellikle rapor kapsamına alınmazken, ağır ve tedavi dirençli anksiyete bozuklukları %40 ve üzeri oranlarla değerlendirilmektedir.

Sağlık kurulunun anksiyete rapor değerlendirmesinde dikkate aldığı temel faktörler şunlardır:

• Anksiyete bozukluğu tipi (YAB, panik bozukluk, sosyal fobi, agorafobi, özgül fobi)

• Hastalık süresi (yıl olarak)

• Anksiyete şiddeti (Hamilton, Beck, GAD-7 skorları)

• Panik atak sıklığı ve şiddeti

• Beklenti anksiyetesi (yeni atak yaşama korkusu) derecesi

• Kaçınma davranışlarının kapsamı

• Eve bağımlılık (agorafobi ağır formu) durumu

• Sosyal işlevsellik kaybı derecesi

• Mesleki işlevsellik kaybı (çalışma kapasitesi)

• Tedaviye yanıt ve tedaviye dirençli anksiyete durumu

• Hastane yatış sayısı (ağır anksiyete için)

• Acil servis başvuru sıklığı (panik atak nedeniyle)

• Kullanılan ilaç sayısı ve dozu

• Öz bakım becerileri kaybı (ağır formlarda)

• Eşlik eden depresyon

• Eşlik eden madde kullanım bozukluğu (özellikle alkol, benzodiazepin)

• Eşlik eden bedensel hastalıklar (kardiyovasküler, gastrointestinal)

• İntihar düşüncesi veya girişimi öyküsü

Anksiyete Engelli Rapor Oranları 2026

Genel Anksiyete Rapor Oranları

Sağlık kurulu, anksiyete bozukluğuna eşlik eden bedensel ve ruhsal hastalıkları ayrı ayrı değerlendirmekte ve ilgili oranları Balthazard formülü ile ana anksiyete oranına eklemektedir.

Anksiyete Bozukluğu Tipine Göre Rapor Oranları

Yaygın Anksiyete Bozukluğu (YAB) Rapor Oranı

Yaygın anksiyete bozukluğu (YAB), en az altı ay süren; birçok yaşam alanına (iş, aile, sağlık, ekonomi) yönelik aşırı, kontrolsüz ve orantısız endişe ile karakterize kronik anksiyete tipidir. YAB hastası sürekli gerginlik, kas ağrıları, konsantrasyon güçlüğü, uyku bozukluğu ve yorgunluk yaşamaktadır. Yaygın anksiyete bozukluğunda rapor oranları:

• Hafif YAB (Hamilton 8-14, iş performansı korunmuş): %10 – %20

• Orta şiddette YAB (Hamilton 15-23): %20 – %30

• Ağır YAB (Hamilton ≥24, iş kaybına yol açan): %30 – %40

• Tedaviye dirençli YAB (2+ ilaç grubu denenmiş): %40 – %50

• YAB + kronik uyku bozukluğu: Ek %10 – %20

• YAB + kronik kas ağrısı sendromu: Ek %10 – %20

Panik Bozukluk Rapor Oranı

Panik bozukluk, aniden başlayan; çarpıntı, nefes darlığı, göğüs ağrısı, terleme, titreme, baş dönmesi, ölüm korkusu ve kontrol kaybı korkusuyla seyreden panik ataklarının tekrarladığı anksiyete bozukluğudur. Panik bozukluk hastası sık sık acil servise başvurmakta ve kardiyak nedenler araştırılmaktadır. Panik bozuklukta rapor oranları:

• Panik bozukluk (agorafobisiz, ayda 1-2 atak): %20 – %30

• Panik bozukluk (haftada 1+ atak): %30 – %40

• Panik bozukluk + hafif agorafobi: %40 – %50

• Panik bozukluk + ağır agorafobi: %50 – %60

• Panik bozukluk + eve bağımlılık: %60 – %70

• Tedaviye dirençli panik bozukluk: %50 – %60

• Panik bozukluk + majör depresyon: %60 – %70

Agorafobi Rapor Oranı

Agorafobi, açık alanlarda, kalabalık ortamlarda, toplu taşımada, kuyrukta, tek başına dışarıda bulunmaktan aşırı korku duyma ve kaçınma ile karakterize anksiyete bozukluğudur. Ağır agorafobi hastası tamamen eve bağımlı hale gelerek yıllarca dışarı çıkamamaktadır. Agorafobide rapor oranları:

• Hafif agorafobi (belirli ortamlardan kaçınma): %20 – %30

• Orta şiddette agorafobi (refakat gerektiren dışarı çıkış): %30 – %50

• Ağır agorafobi (evde mahsur kalma, aylarca dışarı çıkamama): %50 – %70

• Kronik ağır agorafobi + öz bakım kaybı: %70 – %80

Sosyal Anksiyete Bozukluğu (Sosyal Fobi) Rapor Oranı

Sosyal anksiyete bozukluğu (sosyal fobi), sosyal ortamlarda değerlendirilme, eleştirilme, utandırılma korkusu ile karakterize; toplum önünde konuşma, yemek yeme, imza atma, tanıdık olmayan kişilerle etkileşim gibi durumlarda aşırı kaygı yaşanan anksiyete bozukluğudur. Sosyal fobide rapor oranları:

• Performans türü sosyal fobi (sadece belirli durumlar): %10 – %20

• Yaygın sosyal fobi (birçok sosyal ortamda): %20 – %30

• Ağır sosyal fobi (iş kaybı, sosyal izolasyon): %30 – %50

• Sosyal fobi + agorafobi + panik bozukluk: %50 – %60

• Sosyal fobi + depresyon + alkol kullanımı: %50 – %70

Özgül Fobiler Rapor Oranı

Özgül fobiler, belirli nesne veya durumlara (yükseklik, kapalı alan, hayvan, kan, iğne, uçuş) karşı aşırı ve orantısız korku ile karakterize anksiyete bozukluklarıdır. Özgül fobilerde rapor oranları:

• Yaşamı sınırlamayan özgül fobiler: Genellikle rapor kapsamında değildir

• Yaşamı belirgin sınırlayan özgül fobiler (kan-iğne fobisi tıbbi tedaviye engel): %20 – %30

• Ağır uçuş fobisi (mesleki kayba yol açan): %20 – %30

• Klaustrofobi (MR, tünel, asansör kullanımını engelleyen): %20 – %30

Anksiyete Bozukluğunun Eşlik Eden Bozuklukları ve Rapor Etkisi

Sağlık kurulu, anksiyete bozukluğuna eşlik eden ruhsal ve bedensel hastalıkları ayrı bir engel oranı olarak değerlendirmekte ve Balthazard formülü ile ana anksiyete oranına eklemektedir. Anksiyete bozuklukları en yüksek komorbidite (eş tanı) oranına sahip psikiyatrik hastalık grubudur.

Anksiyete + Depresyon Rapor Oranı

Anksiyete bozukluğu ve majör depresyon birlikteliği psikiyatride en sık karşılaşılan komorbidite tablosudur. Hastaların yaklaşık %60'ında bu iki bozukluk birlikte görülmektedir:

• YAB + majör depresyon: Ek %20 – %30

• Panik bozukluk + majör depresyon: Ek %20 – %30

• Sosyal fobi + majör depresyon: Ek %20 – %30

• Anksiyete + tedaviye dirençli depresyon: Ek %30 – %40

• Anksiyete + intihar girişimi öyküsü: Ek %30 – %40

Anksiyete + Madde Kullanım Bozukluğu Rapor Oranı

Anksiyete bozukluğu hastasının önemli bir bölümü, semptomları hafifletmek için alkol, benzodiazepin veya diğer maddelere yönelmektedir:

• Anksiyete + alkol kullanım bozukluğu: Ek %20 – %40

• Anksiyete + benzodiazepin bağımlılığı: Ek %20 – %30

• Anksiyete + esrar kullanımı: Ek %20 – %30

• Anksiyete + opioid kullanım bozukluğu: Ek %30 – %50

Anksiyete + Diğer Ruhsal Bozukluklar Rapor Oranı

Anksiyete bozukluğu hastasında birden fazla ruhsal bozukluk sıklıkla birlikte bulunmaktadır:

• Anksiyete + OKB komorbiditesi: Ek %30 – %40

• Anksiyete + TSSB komorbiditesi: Ek %30 – %50

• Anksiyete + bipolar bozukluk: Ek %30 – %40

• Anksiyete + yeme bozukluğu: Ek %20 – %30

• Anksiyete + kişilik bozukluğu: Ek %20 – %30

Anksiyete + Bedensel Hastalık Rapor Oranı

Anksiyete bozukluğu hastasında kronik bedensel hastalıklar sık görülmekte, mevcut bedensel hastalıklar da anksiyeteyi tetikleyebilmektedir:

• Anksiyete + irritabl bağırsak sendromu (IBS): Ek %10 – %20

• Anksiyete + fibromiyalji: Ek %20 – %30

• Anksiyete + kronik migren: Ek %10 – %20

• Anksiyete + hipertiroidi: Ek %10 – %20

• Anksiyete + kardiyak aritmi: Ek %20 – %30

• Anksiyete + kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH): Ek %20 – %30

Anksiyete Engelli Raporu için Gerekli Belgeler

Sağlık kuruluna sunulması gereken belgeler şu şekildedir:

• T.C. kimlik belgesi (nüfus cüzdanı veya kimlik kartı)

• Detaylı psikiyatri uzmanı muayene raporu

• Anksiyete bozukluğu başlangıcı ve seyrini gösteren epikrizler

• Hastane yatış ve taburculuk raporları (varsa)

• Acil servis başvuru kayıtları (panik atak nedenli)

• Kullanılan anksiyolitik ilaçların listesi ve dozları

• SSRI, SNRI grubu antidepresan ilaç kayıtları (sertralin, essitalopram, paroksetin, venlafaksin, duloksetin)

• Benzodiazepin (alprazolam, klonazepam, diazepam, lorazepam) kullanım öyküsü

• Buspiron ve pregabalin kullanım kayıtları

• Beta bloker (propranolol) kullanım kayıtları (performans anksiyetesi için)

• Hamilton Anksiyete Derecelendirme Ölçeği (HAM-A) skoru

• Beck Anksiyete Envanteri (BAE) skoru

• GAD-7 ve Panik Bozukluk Şiddet Ölçeği (PDSS) sonuçları

• Liebowitz Sosyal Anksiyete Ölçeği (LSAS) (sosyal fobi için)

• Penn State Endişe Anketi (PSWQ) (YAB için)

• Global İşlevsellik Değerlendirme Ölçeği (GAF) skoru

• Psikoterapi (BDT, maruz bırakma terapisi) alım kayıtları

• Tiroid fonksiyon testleri (TSH, T3, T4)

• 24 saatlik idrarda katekolamin (feokromositoma ekarte için)

• EKG ve EKO raporları (panik bozukluk ayrımı için)

• Kraniyal MR raporu (gerekli durumlarda)

• Sosyal inceleme raporu (mesleki ve sosyal işlevsellik değerlendirmesi)

• Aile ve yakın çevre gözlem raporu

• Eşlik eden bedensel hastalık raporları

• e-Nabız sağlık geçmişi çıktısı

Anksiyete Engelli Raporu Alma Süreci 2026

Anksiyete hastasının rapor başvurusunda izlemesi gereken adımlar şu şekildedir:

1. Adım – MHRS Randevusu: Anksiyete hastası; MHRS uygulaması, web sitesi veya Alo 182 üzerinden Erişkinler İçin Sağlık Kurulu Raporu (ESKR) tipinde randevu almaktadır. Ağır agorafobi hastası için yakınının başvuru yapması veya evde sağlık hizmeti seçeneği değerlendirilebilmektedir.

2. Adım – Yetkili Hastane Seçimi: Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş devlet, üniversite veya eğitim araştırma hastanesi tercih edilmelidir. Ruh sağlığı ve hastalıkları uzmanı bulunmayan hastaneler engelli sağlık kurulu raporu düzenleme yetkisine sahip değildir.

3. Adım – Belgelerin Hazırlanması: Psikiyatri muayene raporları, hastalık seyri epikrizleri, kullanılan anksiyolitik ve antidepresan ilaç listeleri, ölçek sonuçları (Hamilton, Beck, GAD-7), acil servis başvuru kayıtları, psikoterapi alım kayıtları ve organik nedenlerin dışlanmasına ait tetkikler tam olarak hazırlanmalıdır.

4. Adım – Sağlık Kurulu Başvuru Formunun Doldurulması: Hastane engelli sağlık kurulu birimine başvurulmakta ve başvuru formu doldurulmaktadır. Eşlik eden depresyon, madde kullanımı ve bedensel hastalık değerlendirmesi bu aşamada belirtilmelidir.

5. Adım – Branş Muayeneleri: Hasta öncelikli olarak ruh sağlığı ve hastalıkları (psikiyatri) hekimine yönlendirilmektedir. Eşlik eden bedensel hastalık varlığında endokrinoloji (tiroid patolojisi için), kardiyoloji (aritmi ve kardiyak nedenlerin ekarte edilmesi için), iç hastalıkları ve nöroloji gibi ilgili branşlara sevk yapılmaktadır.

6. Adım – Ek Tetkiklerin Yapılması: Hekimler gerekli gördüğü tiroid fonksiyon testleri, katekolamin ölçümleri, EKG, EKO, kraniyal MR ve ölçek uygulamalarını istemektedir. Bu tetkikler özellikle panik bozukluğun organik nedenlerden ayırt edilmesi açısından önemlidir.

7. Adım – Her Branşın Oran Girişi: Her hekim kendi branşına ait engel oranını e-Rapor sistemine girmektedir.

8. Adım – Sağlık Kurulu Değerlendirmesi: Yedi üyeden oluşan sağlık kurulu, tüm oranları Balthazard formülü ile birleştirerek nihai oranı belirlemektedir.

9. Adım – Raporun Teslimi: 15 iş günü içinde değerlendirme tamamlanmakta, sonuç e-Devlet üzerinden görülebilmekte ve fiziksel rapor hastaya teslim edilmektedir.

Anksiyete Hastasının Yararlanabileceği Haklar

Anksiyete hastası, %40 ve üzeri engelli raporu ile geniş haklardan yararlanabilmektedir. Ağır agorafobi, tedaviye dirençli panik bozukluk ve komorbid depresyonlu anksiyete hastası bu haklardan daha yüksek oranlarla faydalanabilmektedir.

Rapor Oranına Göre Sağlanan Haklar

Anksiyete Hastasına Özel Sağlanan Haklar

Ücretsiz Antidepresan ve Anksiyolitik İlaç Karşılanması: SGK, anksiyete hastasının SSRI grubu (sertralin, essitalopram, fluoksetin, paroksetin, sitalopram), SNRI grubu (venlafaksin, duloksetin), anksiyolitik ilaçları (buspiron, pregabalin, hidroksizin), benzodiazepin grubu (alprazolam, klonazepam, diazepam, lorazepam) ve destekleyici tüm ilaçları karşılamaktadır. Anksiyete hastasından ilaca ilişkin ilave ücret ve fark ödemesi alınmamaktadır.

Psikoterapi Hakkı: Anksiyete hastası; bilişsel davranışçı terapi (BDT), maruz bırakma terapisi, kabul kararlılık terapisi (ACT), EMDR ve mindfulness bazlı stres azaltma (MBSR) hizmetlerinden devlet ve üniversite hastanelerinde ücretsiz yararlanabilmektedir. BDT anksiyete bozuklukları için birinci basamak kanıta dayalı psikoterapi yöntemidir.

Toplum Ruh Sağlığı Merkezleri (TRSM) Hakkı: Kronik ve tedaviye dirençli anksiyete hastası, ikamet ettiği bölgedeki Toplum Ruh Sağlığı Merkezinden (TRSM) ücretsiz olarak rehabilitasyon, sosyal beceri eğitimi, grup terapisi ve psikoeğitim hizmeti alabilmektedir.

Malulen Emeklilik: SGK Sağlık Kurulu tarafından çalışma gücünün en az %60'ı kaybedilmiş, 10 yıl sigortalılık süresini ve 1800 gün prim ödemesini tamamlamış anksiyete hastası malulen emekli olabilmektedir. Ağır agorafobi, tedaviye dirençli panik bozukluk ve komorbid ağır depresyonlu anksiyete hastasına maluliyet daha yüksek oranda tanınmaktadır.

Gelir Vergisi İndirimi: Çalışan anksiyete hastasının maaşından kesilen gelir vergisinden %40 ve üzeri raporla indirim yapılmaktadır. İndirim dereceleri: %40 – %59 için 3. derece, %60 – %79 için 2. derece, %80 – %100 için 1. derece.

ÖTV Muafiyetli Araç: %90 ve üzeri raporlu anksiyete hastası ÖTV ödemeden araç alabilmektedir. Ağır agorafobi hastası araç kullanamaz durumda ise birinci derece yakın adına tescil yapılabilmektedir.

Ücretsiz Toplu Taşıma: %40 ve üzeri raporlu anksiyete hastası ve refakatçisi belediye otobüsleri, metro, tramvay, TCDD ve THY'de ücretsiz veya indirimli seyahat hakkından yararlanmaktadır. Bu hak özellikle refakatçi ile seyahat etme ihtiyacı olan agorafobi hastası için önemlidir.

Evde Bakım Yardımı: Ağır seyirli anksiyete hastası (eve bağımlı ağır agorafobi, öz bakım kaybı olan, komorbid ağır depresyonlu hasta) yakınlarına aylık evde bakım yardımı ödenmektedir.

Engelli Aylığı (2022 Sayılı Kanun): Geliri belirli sınırın altında kalan %40 ve üzeri raporlu anksiyete hastasına aylık bağlanmaktadır.

Evde Sağlık Hizmeti: Eve bağımlı ağır agorafobi hastası, Sağlık Bakanlığının evde sağlık hizmeti kapsamında evinde muayene, ilaç yazımı, kan alma ve pansuman gibi hizmetleri alabilmektedir. Bu hizmet 444 3 833 numaralı çağrı merkezinden talep edilmektedir.

Ağır İş, Gece Vardiyası ve Stresli Görevlerden Muafiyet: Anksiyete hastası çalışan; ağır kaldırma, gece vardiyası, düzensiz mesai, yüksek stresli görevler, halkla yoğun etkileşim gerektiren pozisyonlar (sosyal fobi hastası için) ve kapalı ortamda uzun süreli çalışmadan (klaustrofobi hastası için) muaf tutulabilmektedir.

Askerlik Muafiyeti: Ağır panik bozukluk, tedaviye dirençli anksiyete bozukluğu, ağır agorafobi ve komorbid ağır depresyonlu anksiyete hastasına Türk Silahlı Kuvvetleri Sağlık Yeteneği Yönetmeliği kapsamında "askerliğe elverişli değildir" raporu verilebilmektedir. Hafif ve orta şiddette anksiyete bozukluğu genellikle askerlik muafiyeti nedeni sayılmamaktadır.

Sürücü Belgesi Kısıtlaması: Sık panik atak geçiren, ağır agorafobisi olan ve sedatif etkili yüksek doz benzodiazepin kullanan anksiyete hastasının sürücü belgesi psikiyatri raporu ile değerlendirilmektedir. Kontrollü anksiyete hastası sürücü belgesi kullanabilmektedir.

Yer Değiştirme (Tayin) Hakkı: Memur olan anksiyete hastası, tedavi ve takibinin sürdüğü şehre veya aile desteğinin bulunduğu bölgeye tayin talep edebilmektedir.

MHRS Öncelikli Randevu: Anksiyete hastası, Sağlık Bakanlığı MHRS sistemi üzerinden psikiyatri kliniklerine öncelikli randevu alabilmektedir.

Anksiyete Engelli Raporu Kaç Yıl Geçerlidir?

Sağlık kurulu, anksiyete hastasına durumuna göre süreli veya süresiz rapor düzenlemektedir. Anksiyete bozuklukları tedaviye yanıt verebilen hastalıklar olduğundan çoğunlukla süreli rapor verilmektedir. Rapor süreleri şu şekildedir:

• Yeni tanılı, hafif-orta anksiyete bozukluğu: 1 – 2 yıllık süreli rapor

• Tedaviye yanıt veren YAB hastası: 2 – 5 yıllık süreli rapor

• Kontrollü panik bozukluk hastası: 2 – 5 yıllık süreli rapor

• Tedaviye yanıt veren sosyal fobi hastası: 2 – 5 yıllık süreli rapor

• Ağır kronik agorafobi hastası (eve bağımlı): Süresiz rapor

• Tedaviye dirençli anksiyete bozukluğu hastası: Süresiz rapor

• Komorbid ağır depresyonlu anksiyete hastası: Süresiz rapor

• Sık intihar girişimi öyküsü olan anksiyete hastası: Süresiz rapor

• Kronik seyirli, öz bakım kaybı olan anksiyete hastası: Süresiz rapor

• Anksiyete + ağır bedensel hastalık komorbiditesi: Süresiz rapor

Süreli raporun bitiş tarihinden 6 ay önce yenileme başvurusu yapılabilmektedir. Yeni panik atak, hastane yatışı, tedavi direncinin gelişmesi, agorafobinin ilerlemesi veya işlevsellik kaybının artması durumunda rapor süresi beklenmeden yeniden değerlendirme talep edilebilmektedir.

Anksiyete Engelli Raporu Muayenesinde Nelere Bakılır?

Sağlık kurulu muayenesinde psikiyatri ve diğer branş hekimleri şu değerlendirmeleri yapmaktadır:

• Anksiyete bozukluğunun DSM-5 kriterlerine göre tanısının doğrulanması

• Anksiyete bozukluğu tipinin belirlenmesi (YAB, panik bozukluk, sosyal fobi, agorafobi, özgül fobi)

• Hastalık süresi ve seyrinin değerlendirilmesi

• Anksiyete belirtilerinin sıklığı ve şiddetinin sorgulanması

• Hamilton Anksiyete Ölçeği, Beck Anksiyete Envanteri ve GAD-7 skorlarının hesaplanması

• Panik atak sıklığı, süresi ve şiddetinin sorgulanması

• Beklenti anksiyetesi ve panik atak korkusunun değerlendirilmesi

• Kaçınma davranışlarının ve kısıtlanma düzeyinin incelenmesi

• Agorafobinin şiddeti (eve bağımlılık derecesi) sorgulaması

• Sosyal fobi hastasında kaçınılan sosyal ortamların belirlenmesi

• Kullanılan anksiyolitik ve antidepresan ilaçlar ile tedaviye yanıtın gözden geçirilmesi

• Benzodiazepin bağımlılığı taraması

• Psikoterapi alım geçmişi ve yanıtın değerlendirilmesi

• Uyku, iştah ve konsantrasyon değişikliklerinin sorgulanması

• Bedensel belirtilerin (çarpıntı, nefes darlığı, baş dönmesi, terleme) incelenmesi

• Global İşlevsellik Değerlendirme Ölçeği (GAF) skorlaması

• Öz bakım becerilerinin sorgulanması (ağır formlarda)

• Sosyal ve mesleki işlevsellik kaybının incelenmesi

• Eşlik eden depresyon taraması

• Eşlik eden madde kullanım bozukluğu taraması

• Eşlik eden diğer psikiyatrik bozuklukların (OKB, TSSB, bipolar) taraması

• Aile öyküsü ve genetik yatkınlığın sorgulanması

• Tiroid fonksiyonu (hipertiroidi ayrımı için) kontrolü

• Kardiyak değerlendirme (panik bozukluğun kardiyak nedenlerden ayrımı için)

• Organik nedenlerin dışlanması için gerekli görüntüleme ve laboratuvar tetkikleri